Η Παναγία

Ο Ιερός Ναός της Παναγίας Αγιάσου (Κοιμήσεως Θεοτόκου)

Η εκκλησία της Παναγίας

Το 1170 οι καλόγεροι της Καρυάς έχτισαν - με άδεια του τότε διοικητή Λέσβου Κωνσταντίνου Βαλέριου - την εκκλησία της Παναγίας, στο ύψωμα που βρισκόταν τα οστά του Αγάθωνα. Διατηρήθηκε επί 633 χρόνια. Επειδή όμως ο πρώτος ναός ήταν πλέον ετοιμόρροπος και επικίνδυνος, λόγω της φθοράς του χρόνου, κατά το έτος 1806 με την πρωτοβουλία του τότε Μητροπολίτη Μυτιλήνης Ιερεμίου και των προκρίτων της Αγιάσου κατεδαφίστηκε και κτίστηκε νέος ναός, μεγαλύτερος, παρόλο που οι τουρκικές αρχές είχαν δώσει αυστηρή εντολή να αναγερθεί ο νέος ναός πάνω στα θεμέλια του παλιού. Τη νύχτα της 6ης του Αυγούστου 1812 ο ναός έγινε παρανάλωμα της μεγάλης φωτιάς που αποτέφρωσε μεγάλο μέρος της κωμόπολης. Κατά το έτος 1815 με τις δωρεές, τις οποίες με ενθουσιασμό προσφέρουν οι Χριστιανοί της Αγιάσου, και με τους εράνους που ενεργεί ο μητροπολίτης Μυτιλήνης Καλλίνικος με απεσταλμένους του στην επαρχία, αλλά και στα απέναντι μέρη της Μικράς Ασίας, ανεγείρεται πάνω στα θεμέλια του παλιού νέος ναός, ο τρίτος στη σειρά, ο οποίος διασώζεται μέχρι σήμερα.

Τα κτίσματα του Ιερού Προσκυνήματος Παναγίας Αγιάσου

Εκτός από τον Ιερό Ναό της Παναγίας, στον περιβάλλοντα χώρο του Ιερού Προσκυνήματος, ο οποίος είναι περιτοιχισμένος αφού παλιά ήταν μοναστήρι, υπάρχουν και άλλα κτίσματα και βοηθητικοί χώροι.

Το πανηγύρι του Δεκαπενταύγουστου

Δεκαπενταύγουστος στην Αγιάσο!

Ο Καισάριος Δαπόντες, περιγράφοντας το πανηγύρι της Παναγίας στην Αγιάσο και την απήχηση που είχε στους χριστιανούς της Ανατολής, έγραφε:

«Η Σμύρνη και Ανατολή και Έφεσος και Χίος

χύνονται εις την εορτήν ετούτην ετησίως.»

Το πανηγύρι της Παναγίας γίνεται το δεκαπενταύγουστο και κορυφώνεται στις 15 Αυγούστου, ημέρα κατά την οποία γιορτάζεται με μεγάλη λαμπρότητα η Κοίμηση της Θεοτόκου, Θεομητορική εορτή των Χριστιανικών Εκκλησιών. Από την πρώτη του μήνα όλοι οι δρόμοι οδηγούν στη Μέκκα της λεσβιακής Ορθοδοξίας. Αρχίζουν να καταφθάνουν τα καραβάνια των προσκυνητών, για να αποθέσουν την ευλάβειά τους στην Παντάνασσα.